İnsanlık tarihinin en eski hayallerinden biri olan "kuşlar gibi uçma arzusu", bugün bizi kıtalar arası yolculuklara çıkaran devasa uçaklara dönüştü. Peki, gökyüzüne hükmeden bu mühendislik harikası uçaklar nasıl ortaya çıktı? İşte antik çağlardan modern jetlere uçağın icat edilme serüveni.
İlk Kanatlar: İbn Firnas ve Da Vinci’nin Vizyonu
Havacılık tarihinin ilk somut adımları, antik efsanelerin ötesine 9. yüzyılda geçti. Müslüman bilgin Abbas Kasım İbn Firnas, ipek ve kartal tüylerinden yaptığı kanatlarla uçmayı deneyen ilk isimlerden biri oldu.
-
yüzyıla gelindiğinde ise dahi sanatçı Leonardo da Vinci, insan gücüyle çalışan "çırpan kanat" (ornithopter) tasarımlarıyla modern havacılığın bilimsel temellerini atan çizimlere imza attı.
Osmanlı’nın Göklerdeki İzleri: Hezarfen ve Lâgarî
Türk havacılık tarihinde 17. yüzyıl büyük bir dönüm noktasıdır:
-
Hezarfen Ahmet Çelebi: Kendi tasarladığı kanatlarla Galata Kulesi'nden Üsküdar'a süzülerek tarihin en ünlü uçuşlarından birini gerçekleştirdi.
-
Lâgarî Hasan Çelebi: 1633 yılında barut macunuyla çalışan bir roketle dikey uçuş yaparak "ilk insanlı roket" denemesini başarıyla tamamladı.
Planörlerden Motorlu Uçuşa: Wright Kardeşler Devrimi
-
yüzyılda Montgolfier kardeşlerin sıcak hava balonları ve Otto Lilienthal’in planör denemeleri, gökyüzünde kalma süresini artırdı. Ancak "uçak" tanımını değiştiren asıl olay 1903 yılında yaşandı.
Tarihi An: 17 Aralık 1903 tarihinde ABD’li Wright Kardeşler (Orville ve Wilbur Wright), kendi yaptıkları benzinli motorlu uçakla 12 saniye süren 40 metrelik ilk kontrollü uçuşu gerçekleştirerek dünyanın ilk uçağını icat etmiş oldular.
Türk Havacılığının Öncüsü: Vecihi Hürkuş
Türkiye’nin havacılık serüveninde en parlak isim kuşkusuz Vecihi Hürkuş'tur. 1923 yılında, Kurtuluş Savaşı'ndan kalma motor parçalarını kullanarak ilk Türk uçağı olan Vecihi XIV'ü imal etti. Hürkuş, sadece bir üretici değil, aynı zamanda düşman uçağı düşüren ilk Türk pilot olarak tarihe geçti.
Jet Motoru ve Modern Çağ
1930 yılında Frank Whittle tarafından icat edilen jet motoru, havacılığı bambaşka bir boyuta taşıdı. Bu teknoloji sayesinde uçaklar ses hızını aşmayı başardı ve bugünkü devasa yolcu uçaklarının üretilmesine olanak sağladı.