Osmanlı tarihinin en kudretli veziriazamlarından biri olan İshak Paşa, özellikle Fatih Sultan Mehmed ve II. Bayezid dönemlerine damga vurmuş bir devlet adamıdır. Peki, İshak Paşa aslen nereli, hangi görevlerde bulundu ve ölümü nasıl gerçekleşti? İşte tarihin tozlu sayfalarından İshak Paşa’nın hayat hikayesi...

Osmanlı Devleti’nin büyüme döneminde önemli roller üstlenen İshak Paşa, sık sık aynı dönemde yaşayan adaşlarıyla karıştırılsa da, İnegöllü İshak Paşa b. İbrahim olarak tarihe adını yazdırmıştır. Çandarlılar gibi eski ve köklü bir Türk ailesine mensup olduğu bilinen İshak Paşa, hem askeri dehası hem de siyasi hamleleriyle tanınır.

İshak Paşa Kimdir? Kariyeri ve Yükselişi

İshak Paşa'nın devlet hizmetine tam olarak ne zaman girdiği bilinmese de, kayıtlardaki ilk resmi görevi 1463-1464 yıllarındaki Anadolu Beylerbeyliği'dir. Kariyeri boyunca şu önemli görevleri üstlenmiştir:

• Fatih Dönemi: 1469-1470 yıllarında veziriazamlık makamına getirilmiş, Karaman seferlerinde etkin rol oynamıştır.

• Taht Mücadelesi: Fatih Sultan Mehmed'in vefatı sonrası İstanbul muhafızı olarak görev yaparken, II. Bayezid'in tahta çıkmasını sağlayan en kritik isimlerden biri olmuştur.

• Saltanat Naibi: II. Bayezid İstanbul’a gelene kadar şehzade Korkut’u nâib-i saltanat olarak tahta oturtmuş ve devlet idaresini bizzat yönetmiştir.

İshak Paşa Nasıl Öldü?

İshak Paşa'nın ölümü, siyasi nüfuzunun zayıflaması ve yaşlılık süreciyle yakından ilgilidir. II. Bayezid'in saltanatının ilk yıllarında çok güçlü bir figür olan İshak Paşa, damadı Gedik Ahmed Paşa’nın idam edilmesinin ardından gücünü kaybetmeye başlamıştır.

Ölüm süreci şu şekilde gelişmiştir:

1. Emeklilik: 1483 yılında yaşlılık ve hastalığını öne sürerek veziriazamlık görevinden çekilmiştir.

2. Sürgün ve Selanik: II. Bayezid, geçmiş hizmetlerine binaen onu Selanik Sancağı'na göndermiştir.

3. Vefat Tarihi: Vakfiyelerindeki bilgilere göre, İshak Paşa 1487 yılının Mayıs ayından hemen önce Selanik'te vefat etmiştir.

4. Mezarı Nerede? Cenazesi, vasiyeti üzerine Bursa'nın İnegöl ilçesine getirilmiş ve burada kendi yaptırdığı külliyenin içinde yer alan türbesine defnedilmiştir.

İshak Paşa’nın Mirası ve Eserleri

İshak Paşa sadece bir devlet adamı değil, aynı zamanda büyük bir hayırseverdi. Günümüzde hala ayakta olan pek çok eseri bulunmaktadır:

• İnegöl İshak Paşa Külliyesi: Cami, medrese ve türbeden oluşur.

• İstanbul İshak Paşa Camii ve Hamamı: Sultanahmet bölgesinde kendi adını taşıyan mahallede yer alır.

• Selanik Alaca İmaret Camii: Balkanlar'daki en önemli Osmanlı eserlerinden biridir.

• Karıştırmayın: Tarih kaynaklarında "Sarı İshak Paşa" (İshak b. Abdullah) ile "İnegöllü İshak Paşa" sıkça karıştırılır. Ancak Fatih ve Bayezid döneminin asıl veziriazamı İnegöllü olan İshak b. İbrahim'dir.