ABD Başkanı Donald Trump’ın, Danimarka’ya bağlı yarı özerk Grönland’ı ABD topraklarına katma konusundaki ısrarlı açıklamaları, 2026 yılının en büyük jeopolitik krizlerinden birine dönüştü. Trump, bu hamleyi "ulusal güvenlik" gerekçesiyle savunurken, gözler küresel rakipler Rusya ve Çin’in bu duruma verdiği tepkiye çevrildi.

Trump'ın Savunması: "Rusya ve Çin Komşumuz Olmasın"

Trump, Grönland'ı ele geçirme isteğini doğrudan Rusya ve Çin tehdidine bağlıyor. Ocak 2026'da yaptığı açıklamalarda, "Grönland'ı savunmak zorundayız. Eğer bunu biz yapmazsak, Çin ve Rusya yapacak" diyerek müttefiki Danimarka üzerindeki baskıyı artırdı. Hatta bu uğurda Avrupa ülkelerine ek gümrük vergileri ve askeri seçenekler de dahil olmak üzere "zor yolu" kullanabileceğini ifade etti.

Rusya: Sessiz Ama Temkinli Bir Bekleyiş

Moskova, Trump’ın bu yayılmacı söylemini ilginç bir soğukkanlılıkla izliyor. Uzmanlar, Rusya’nın bu sessizliğini "fırtına öncesi sessizlik" olarak yorumluyor:

• Kırım Paralelliği: Trump’ın Grönland’ı "geçmişte verilmiş bir hediye" olarak nitelemesi, Putin’in Kırım ilhakı sırasındaki söylemleriyle şaşırtıcı bir benzerlik gösteriyor.

• Lavrov’un Çıkışı: Rusya Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov, Grönland'ın ABD için önemini Kırım’ın Rusya için önemiyle kıyaslayarak diplomatik bir manevra yaptı ancak ilhak fikrine açık bir destek vermedi.

• Stratejik Rahatsızlık: Putin, Trump’ın bu hamlesini "masadaki bir oyun" olarak nitelese de, ABD’nin öngörülemezliğinden ve yerleşik dünya düzenini tamamen yıkma potansiyelinden endişe duyuyor.

Çin: NATO'nun "Çözülmesini" Fırsat Olarak Görüyor

Pekin cephesinde ise durum daha çok "stratejik bir fırsat" olarak değerlendiriliyor. Çin medyası, ABD'nin bir NATO müttefikini (Danimarka) tehdit etmesini, ittifakın "fiilen çözülmesi" olarak tanımlıyor.

• Kutup İpek Yolu: Çin, "Kutup İpek Yolu" girişimiyle Kuzey Kutbu’ndaki ekonomik ve bilimsel varlığını artırmak istiyor.

• Nadir Toprak Elementleri: Grönland, akıllı telefonlardan elektrikli araçlara kadar kritik teknolojilerde kullanılan nadir toprak elementleri bakımından dünyanın en zengin bölgelerinden biri. Çin, ABD'nin adayı ilhak ederek bu kaynaklar üzerinde tekel kurmasından çekiniyor.

• Bölünmüş Batı: Avrupa ve ABD arasındaki bu derin çatlak, Çin'in Tayvan üzerindeki emellerini meşrulaştırması için bir emsal teşkil edebilir.

Analiz: Müttefiklerin Arasındaki Uçurum Kimin İşine Yarar?

Avrupa Politika Merkezi’nden Maria Martisiute’ye göre, Rusya ve Çin ne kadar şanslı olduklarına inanamıyor olabilir. NATO’nun en güçlü müttefiki tarafından tehdit edilmesi, Batı ittifakını zayıflatırken; Rusya’nın Ukrayna’da, Çin’in ise Tayvan’da elini güçlendiriyor.

Sonuç olarak; Trump, Grönland’ı Rusya ve Çin’den "korumak" istediğini söylese de, izlediği yöntemlerin yarattığı diplomatik kaos, ironik bir şekilde en çok Moskova ve Pekin’in stratejik çıkarlarına hizmet ediyor gibi görünüyor.