Majistral ilaçlar, hastanın spesifik ihtiyacına (yaş, kilo, alerji durumu) göre doz ayarlanması gereken durumlarda kullanılır. Örneğin, bir bebeğin vücut ağırlığına uygun çok düşük dozlu bir şurup piyasada hazır bulunmayabilir; bu durumda doktor formülü yazar ve eczacı laboratuvar ortamında bu dozu hazırlar.
Majistral İlaçların Temel Kullanım Amaçları:
-
Kişiye Özel Dozaj: Standart tablet dozlarının (örneğin 500 mg) hasta için çok fazla veya az olduğu durumlar (pediatri ve geriatri).
-
İlaç Bulunabilirliği: Ticari üretimi durmuş veya piyasada bulunamayan hayati ilaçların formüle edilerek hastaya ulaştırılması.
-
Katkı Maddesi Hassasiyeti: Ticari ilaçların içindeki boya, şeker veya koruyucu maddelere alerjisi olan hastalar için "temiz" içerikli ilaç hazırlanması.
-
Kombinasyon Tedaviler: Birden fazla etken maddenin tek bir krem veya losyon içinde birleştirilmesi (özellikle dermatoloji).
MAJİSTRAL İLAÇLARIN ÖZELLİKLERİ
| Özellik | Açıklama |
| Hazırlayan | Sadece yetkili eczacılar tarafından eczane laboratuvarında hazırlanır. |
| Etiket Rengi | Beyaz: Ağız yoluyla alınan (dahilen), Kırmızı: Sürülen/püskürtülen (haricen). |
| Saklama Süresi | Koruyucu içermedikleri için genellikle kısa sürelidir (10-30 gün arası). |
| Ödeme (SGK) | SGK, doktorun uygun gördüğü majistral formüllerin genellikle 10 günlük dozunu karşılar. |
EN ÇOK HANGİ ALANLARDA KULLANILIR?
-
Dermatoloji (Cilt): Egzama, akne, nasır veya özel cilt yanıkları için hazırlanan karışım kremler.
-
Pediatri (Çocuk): Bebeklerin yutabileceği kıvamda ve tam ihtiyacı olan dozda hazırlanan şuruplar.
-
KBB (Kulak Burun Boğaz): Sinüzit veya burun tıkanıklığı için hazırlanan özel dekonjestan solüsyonlar.
-
Veteriner Hekimlik: Hayvanların türüne ve kilosuna göre hazırlanan özel ilaç formları.
Önemli Uyarı: Majistral ilaçlar hastanın kendi talebiyle yapılamaz. Mutlaka doktor tarafından reçete edilmiş bir formül ve kullanım talimatı gerekmektedir. İlacın üzerindeki "Son Kullanma Tarihi"ne titizlikle uyulmalıdır.